PRDIKARINN



Allt er sstritandi

1
1Or prdikarans, sonar Davs, konungs Jersalem. 2Aumasti hgmi, segir prdikarinn, aumasti hgmi, allt er hgmi!

3Hvaa vinning hefir maurinn af llu striti snu, er hann streitist vi undir slinni?

4Ein kynslin fer og nnur kemur, en jrin stendur a eilfu. 5Og slin rennur upp, og slin gengur undir og hraar sr til samastaar sns, ar sem hn rennur upp. 6Vindurinn gengur til suurs og snr sr til norurs, hann snr sr og snr sr og fer aftur a hringsnast njan leik. 7Allar r renna sjinn, en sjrinn verur aldrei fullur, anga sem rnar renna, anga halda r vallt fram a renna. 8Allt er sstritandi, enginn maur fr v me orum lst, auga verur aldrei satt af a sj, og eyra verur aldrei mett af a heyra. 9a sem hefir veri, a mun vera, og a sem gjrst hefir, a mun gjrast, og ekkert er ntt undir slinni. 10S nokku til, er um veri sagt: sj, etta er ntt - hefir a ori fyrir lngu, tmum sem undan oss voru. 11Forferanna minnast menn eigi, og ekki verur heldur eftirkomendanna, sem sar vera uppi, minnst meal eirra, sem sar vera.


Sjlf spekin er hgmi

12g, prdikarinn, var konungur yfir srael Jersalem. 13g lagi allan hug a rannsaka og kynna mr me hyggni allt a, er gjrist undir himninum: a er leia rautin, sem Gu hefir fengi mnnunum a reyta sig . 14g hefi s ll verk, sem gjrast undir slinni, og sj: Allt var hgmi og eftirskn eftir vindi.

15Hi bogna getur ekki ori beint, og a sem skortir verur eigi tali.

16g hugsai me sjlfum mr: Sj, g hefi afla mr meiri og vtkari speki en allir eir, er rkt hafa yfir Jersalem undan mr, og hjarta mitt hefir liti speki og ekkingu rkum mli. 17Og er g lagi allan hug a ekkja speki og a ekkja flnsku og heimsku, komst g a raun um, a einnig a var a skjast eftir vindi.

18v a mikilli speki er samfara mikil gremja, og s sem eykur ekking sna, eykur kvl sna.


Enginn vinningur

2
1g sagi vi sjlfan mig: Jja , reyndu gleina og njttu ga lfsins! En sj, einnig a er hgmi. 2Um hlturinn sagi g: hann er vitlaus! og um gleina: hverju fr hn til vegar komi? 3Mr kom til hugar a ga lkama mnum vni - en hjarta mitt skyldi stjrna llu viturlega - og a halda fast vi heimskuna, uns g si, hva gott vri fyrir mennina a gjra undir himninum alla vidaga eirra. 4g gjri strvirki: g reisti mr hs, g plantai mr vngara, 5g gjri mr jurtagara og aldingara og grursetti ar alls konar aldintr, 6g bj mr til vatnstjarnir til ess a vkva me vaxandi viarskg, 7g keypti rla og ambttir, og g tti heimafdd hj. g tti og meiri hjarir nauta og saua en allir eir, sem veri hfu undan mr Jersalem. 8g safnai mr og silfri og gulli og fjrsjum fr konungum og lndum, g fkk mr sngmenn og sngkonur og a sem er yndi karlmannanna: fjlda kvenna. 9Og g var mikill og meiri llum eim, er veri hfu Jersalem undan mr. Einnig speki mn var kyrr hj mr. 10Og allt a sem augu mn girntust, a lt g eftir eim. g neitai ekki hjarta mnu um nokkra glei, v a hjarta mitt hafi ngju af allri fyrirhfn minni, og etta var hlutdeild mn af allri fyrirhfn minni.

11En er g leit ll verk mn, au er hendur mnar hfu unni, og fyrirhfn, er g hafi haft fyrir a gjra au, s g, a allt var hgmi og eftirskn eftir vindi, og a enginn vinningur er til undir slinni.


Spekin hefir yfirburi yfir heimskuna

12g sneri mr a v a vira fyrir mr speki og flnsku og heimsku, - v a hva mun s maur gjra, er kemur eftir konunginn? Hann gjrir a sem menn hafa gjrt fyrir lngu. - 13 s g, a spekin hefir yfirburi yfir heimskuna eins og ljsi hefir yfirburi yfir myrkri.

14Vitur maur hefir augun hfinu, en heimskinginn gengur myrkri.

Jafnframt tk g eftir v, a eitt og hi sama kemur fram vi alla. 15Og g sagi vi sjlfan mig: Hi sama sem kemur fram vi heimskingjann, a kemur og fram vi mig, og til hvers hefi g ori svo frbrlega vitur? hugsai g hjarta mnu, a einnig a vri hgmi. 16v a menn minnast ekki hins vitra a eilfu, frekar en heimskingjans, v a allir vera eir lngu gleymdir komandi tmum, og deyr ekki jafnt vitur sem heimskur?


Hva fr maurinn fyrir allt sitt strit?

17 var mr illa vi lfi, v a mr mislkai a, er gjrist undir slinni, v a allt er hgmi og eftirskn eftir vindi. 18Og mr var illa vi allt mitt strit, er g streittist vi undir slinni, me v a g ver a eftirskilja a eim manni, er kemur eftir mig. 19Og hver veit, hvort hann verur spekingur ea heimskingi? Og hann a ra yfir llu striti mnu, er g hefi streitst vi og viturlega me fari undir slinni - einnig a er hgmi.

20 hvarf g a v a lta hjarta mitt rvnta yfir allri eirri mu, er g hafi tt undir slinni. 21v a hafi einhver unni starf sitt me hyggindum, ekking og dugnai, verur hann a selja a rum hendur til eignar, sem ekkert hefir fyrir v haft. Einnig a er hgmi og miki bl. 22Hva fr maurinn fyrir allt strit sitt og stundun hjarta sns, er hann mist undir slinni? 23v a allir dagar hans eru kvl, og starf hans er arma. Jafnvel nturnar fr hjarta hans eigi hvld. Einnig etta er hgmi.


Lfsglein er Gus gjf

24a er ekkert betra til me mnnum en a eta og drekka og lta slu sna njta fagnaar af striti snu. En a hefi g s, a einnig etta kemur af Gus hendi. 25v a hver m eta ea neyta nokkurs n hans? 26v a eim manni, sem honum gejast, gefur hann visku, ekking og glei, en syndaranum fr hann a starf a safna og hrga saman til ess a selja a eim hendur, er Gui gejast. Einnig a er hgmi og eftirskn eftir vindi.


llu er afmrku stund

3
1llu er afmrku stund, og srhver hlutur undir himninum hefir sinn tma.

2A fast hefir sinn tma og a deyja hefir sinn tma,
a grursetja hefir sinn tma og a rfa a upp,
sem grursett hefir veri, hefir sinn tma,
3a deya hefir sinn tma og a lkna hefir sinn tma,
a rfa niur hefir sinn tma
og a byggja upp hefir sinn tma,
4a grta hefir sinn tma og a hlja hefir sinn tma,
a kveina hefir sinn tma og a dansa hefir sinn tma,
5a kasta steinum hefir sinn tma
og a tna saman steina hefir sinn tma,
a famast hefir sinn tma
og a halda sr fr famlgum hefir sinn tma,
6a leita hefir sinn tma og a tna hefir sinn tma,
a geyma hefir sinn tma og a fleygja hefir sinn tma,
7a rfa sundur hefir sinn tma
og a sauma saman hefir sinn tma,
a egja hefir sinn tma og a tala hefir sinn tma,
8a elska hefir sinn tma og a hata hefir sinn tma,
friur hefir sinn tma, og friur hefir sinn tma.
9Hvern vinning hefir starfandinn af llu striti snu?

10g virti fyrir mr raut, sem Gu hefir fengi mnnunum a reyta sig . 11Allt hefir hann gjrt hagfellt snum tma, jafnvel eilfina hefir hann lagt brjst eirra, aeins fr maurinn ekki skili a verk, sem Gu gjrir, fr upphafi til enda.

12g komst a raun um, a ekkert er betra me eim en a vera glaur og ga sr mean vin endist. 13En a, a maur etur og drekkur og ntur fagnaar af llu striti snu, einnig a er Gus gjf.

14g komst a raun um, a allt, sem Gu gjrir, stendur a eilfu, vi a er engu a bta, og af v verur ekkert teki. Gu hefir gjrt a svo, til ess a menn ttuust hann. 15a sem er, var fyrir lngu, og a sem mun vera, hefir veri fyrir lngu, og Gu leitar aftur hins lina.


Allt fer smu leiina

16Og enn fremur s g undir slinni: ar sem rtturinn tti a vera, ar var ranglti, og ar sem rttlti tti a vera, ar var ranglti.

17g sagi vi sjlfan mig: Hinn rvanda og hinn gulega mun Gu dma, v a hann hefir sett tma llum hlutum og llum gjrum. 18g sagi vi sjlfan mig: a er mannanna vegna, til ess a Gu geti reynt , og til ess a eir sji, a eir eru sjlfir ekki anna en skepnur. 19v a rlg mannanna og rlg skepnunnar - rlg eirra eru hin smu: Eins og skepnan deyr, svo deyr og maurinn, og allt hefir sama andann, og yfirburi hefir maurinn enga fram yfir skepnuna, v a allt er hgmi.

20Allt fer smu leiina: Allt er af moldu komi, og allt hverfur aftur til moldar. 21Hver veit, hvort andi mannanna fer upp vi, en andi skepnunnar niur vi til jarar?

22annig s g, a ekkert betra er til en a maurinn gleji sig vi verk sn, v a a er hlutdeild hans. v a hver kemur honum svo langt, a hann sji a sem verur eftir hans dag?


Sll er hinn borni

4
1Og enn s g alla kgun, sem vigengst undir slinni: arna streyma tr hinna undirokuu, en enginn huggar . Af hendi kgara sinna sta eir ofbeldi, en enginn huggar .

2 taldi g hina framlinu sla, er fyrir lngu eru dnir, samanburi vi hina lifandi, er enn eru lfi, 3en slli en essa hvora tveggja ann, sem enn er ekki til orinn og ekki hefir s au vondu verk, sem framin eru undir slinni.


Allt strit er fund

4Og g s, a allt strit og dugnaur framkvmdum er ekki anna en fund eins vi annan. Einnig a er hgmi og eftirskn eftir vindi.

5Heimskinginn spennir greipar og etur sitt eigi hold.

6Betri er hnefafylli af r en bar hendur fullar af striti og eftirskn eftir vindi.


Bgt er a vera einn

7Og enn s g hgma undir slinni: 8Maur stendur einn og enginn annar me honum, hann hvorki son n brur, og er enginn endir llu striti hans, og augu hans mettast ekki auleg. En fyrir hvern er g a stritast og fyrir hvern lt g sl mna fara gs mis? Einnig etta er hgmi og lei raut.

9Betri eru tveir en einn, me v a eir hafa g laun fyrir strit sitt. 10v a falli annar eirra, getur hinn reist flaga sinn ftur, en vei einstingnum, sem fellur og enginn annar er til a reisa ftur. 11Smuleiis ef tveir sofa saman, er eim heitt, en s sem er einn, hvernig getur honum hitna? 12Og ef einhver rst ann sem er einn, munu tveir geta veitt honum mtstu, og refaldan r er eigi auvelt a slta.


Hverfult er heimsln

13Betri er ftkur unglingur, s hann vitur, heldur en gamall konungur, s hann heimskur og ist eigi framar vivaranir. 14v a hann gekk t r dflissunni og var konungur, tt hann hefi fst snauur rki annars. 15g s alla lifandi menn, er gengu undir slinni, vera bandi unglingsins, hins annars, ess er koma tti hins sta. 16Enginn endir var llu v flki, llum eim, er hann var fyrir. glddust eftirkomendurnir ekki yfir honum. v a einnig a er hgmi og eftirskn eftir vindi.


Haf gt

17Haf gt fti num egar gengur Gus hs, v a a er betra a koma anga til ess a heyra, heldur en a heimskingjar fri slturfrn; v a eir vita ekkert og gjra a sem illt er.

5
1Vertu ekki of munnhvatur, og hjarta itt hrai sr ekki a mla or frammi fyrir Gui, v a Gu er himnum, en jru, ver v eigi margorur. 2v a draumar koma, ar sem hyggjurnar eru miklar, og heimskutal, ar sem mrg or eru vihf.

3egar gjrir Gui heit, fresta eigi a efna a, v a hann hefir eigi velknun heimskingjum. Efn a er heitir. 4Betra er a heitir engu en a heitir og efnir ekki.

5Leyf eigi munni num a baka lkama num sekt og seg eigi vi sendiboann: a var fljtfrni! Hvers vegna Gu a reiast tali nu og skemma verk handa inna? 6v a ar sem miki er um drauma og or, ar er og mikill hgmi. ttastu heldur Gu!


a sem er gott og fagurt

7Sjir hinn snaua undirokaan og a rtti og rttlti er rnt hrainu, fura ig ekki v athfi, v a hr vakir yfir hum og hinn hsti yfir eim llum.

8Konungur, sem gefinn er fyrir jaryrkju, er alla stai vinningur fyrir land.

9S sem elskar peninga, verur aldrei saddur af peningum, og s sem elskar auinn, hefir ekki gagn af honum. Einnig a er hgmi. 10ar sem eigurnar vaxa, ar fjlgar og eim er eya eim, og hvaa bata hefir eigandinn af eim annan en a horfa r?

11Stur er svefninn eim sem erfiar, hvort sem hann etur lti ea miki, en offylli hins auuga ltur hann eigi hafa fri til a sofa.

12Til er slmt bl, sem g hefi s undir slinni: auur sem eigandinn varveitir sjlfum sr til gfu. 13Missist essi auur fyrir slys, og hafi eigandinn eignast son, verur ekkert til handa honum. 14Eins og hann kom af murlfi, svo mun hann nakinn fara burt aftur eins og hann kom, og hann mun ekkert burt hafa fyrir strit sitt, a er hann taki me sr hendi sr.

15Einnig a er slmt bl: Me llu svo sem hann kom mun hann aftur fara, og hvaa vinning hefir hann af v, a hann stritar t veur og vind? 16Auk ess elur hann allan aldur sinn myrkri og vi sorg og mikla gremju og jning og reii.

17Sj, a sem g hefi s, a er gott og fagurt, a er, a maurinn eti og drekki og njti fagnaar af llu striti snu, v er hann streitist vi undir slinni alla vidaga sna, er Gu gefur honum, v a a er hlutdeild hans. 18Og egar Gu gefur einhverjum manni rkidmi og aufi og gjrir hann fran um a njta ess og taka hlutdeild sna og a glejast yfir starfi snu, er og a Gus gjf. 19v a slkur maur hugsar ekki miki um vidaga lfs sns, mean Gu ltur hann hafa ng a ssla vi fgnu hjarta sns.


Lfsgirndin sest aldrei

6
1Til er bl, sem g hefi s undir slinni, og a liggur ungt mnnunum: 2egar Gu gefur einhverjum manni rkidmi, aufi og heiur, svo a hann skortir ekkert af v er hann girnist, en Gu gjrir hann ekki fran um a njta ess, heldur ntur annar maur ess - a er hgmi og vond jning.

3tt einhver eignaist hundra brn og lifi mrg r, og vidagar hans yru margir, en sl hans mettaist ekki af gum og hann fengi heldur enga greftrun, segi g: tmabururinn er slli en hann. 4v a hann er kominn hgma og fer burt myrkur, og nafn hans er myrkri huli. 5Hann hefir ekki heldur s slina n ekkt hana, hann hefir meiri r en hinn.

6Og tt hann lifi tvenn sund r, en njti einskis fagnaar, fer ekki allt smu leiina?

7Allt strit mannsins er fyrir munn hans, og sest girndin aldrei. 8v a hvaa yfirburi hefir spekingurinn fram yfir heimskingjann? hvaa yfirburi hinn snaui, er kann a ganga frammi fyrir eim sem lifa?

9Betri er sjn augnanna en reik girndarinnar. Einnig a er hgmi og eftirskn eftir vindi.


Allt er kvei

10a sem vi ber, hefir fyrir lngu hloti nafn sitt, og a er kvei, hva menn eiga a vera, og maurinn getur ekki deilt vi ann sem honum er mttkari. 11Og tt til su mrg or, sem auka hgmann - hva er maurinn a bttari? 12v a hver veit, hva gott er fyrir manninn lfinu, alla daga hans fnta lfs, er hann lifir sem skuggi? v a hver segir manninum, hva bera muni vi eftir hans dag undir slinni?


Spekior

7
1Betra er gott mannor en g ilmsmyrsl og dauadagur betri en fingardagur.

2Betra er a ganga sorgarhs en a ganga veislusal, v a a eru endalok srhvers manns, og s sem lifir, hugfestir a.

3Betri er hrygg en hltur, v a egar andliti er dapurt, lur hjartanu vel.

4Hjarta spekinganna er sorgarhsi, en hjarta heimskingjanna gleihsi.

5Betra er a hla vtur viturs manns en sng heimskra manna. 6v a hltur heimskingjans er eins og egar snarkar yrnum undir potti. Einnig a er hgmi.

7Kgun gjrir vitran mann a heimskingja, og mtur spilla hjartanu.

8Betri er endir mls en upphaf, betri er olinmur maur en ttafullur.

9Ver eigi fljtur til a lta r gremjast, v a gremja hvlir brjsti heimskra manna.

10Seg ekki: Hvernig stendur v, a hinir fyrri dagar voru betri en essir? v a eigi er a af skynsemi, a spyr um a.

11Speki er eins g og al, og vinningur fyrir sem slina lta. 12v a spekin veitir forslu eins og silfri veitir forslu, en yfirburir ekkingarinnar eru eir, a spekin heldur lfinu eim sem hana .

13Skoa verk Gus. Hver getur gjrt a beint, er hann hefir gjrt bogi? 14Ver gu skapi hinum ga degi, og huglei etta hinum vonda degi: Gu hefir gjrt ennan alveg eins og hinn, til ess a maurinn veri einskis vsari um a sem sar kemur.


Ver ekki of rttltur

15Allt hefi g s mnum fntu vidgum: Margur rttltur maur ferst rttlti snu, og margur gulaus maur lifir lengi illsku sinni.

16Ver ekki of rttltur og sn ig ekki frbrlega vitran - hv vilt tortma sjlfum r? 17Breyttu eigi of gulega og ver eigi heimskingi - hv vilt deyja ur en inn tmi er kominn? 18a er gott, a srt fastheldinn vi etta, en sleppir ekki hendinni af hinu, v a s sem ttast Gu, kemst hj v llu.

19Spekin veitir vitrum manni meiri kraft en tu valdhafar, sem eru borginni.

20Enginn rttltur maur er til jrinni, er gjrt hafi gott eitt og aldrei syndga. 21Gef heldur ekki gaum llum eim orum sem tlu eru, til ess a heyrir eigi jn inn blva r. 22v a ert r ess mevitandi, a hefir og sjlfur oftsinnis blva rum.


Hyggindin eru hulin

23Allt etta hefi g rannsaka me speki. g hugsai: g vil vera vitur, en spekin er fjarlg mr.

24Fjarlgt er a, sem er, og djpt, j djpt. Hver getur fundi a?

25g sneri mr og beindi huga mnum a v a ekkja og rannsaka og leita visku og hygginda og a gera mr ljst, a guleysi er heimska og heimska vitleysa.

26Og g fann a konan er bitrari en dauinn, v a hn er net og hjarta hennar snara, hendur hennar fjtrar. S sem Gui knast, kemst undan henni, en syndarinn verur fanginn af henni. 27Sj, etta hefi g fundi, segir prdikarinn, me v a leggja eitt vi anna til ess a komast a hyggindum.

28a sem g hefi stugt leita a, en ekki fundi, a er etta: Einn mann af sundi hefi g fundi, en konu meal allra essara hefi g ekki fundi. 29Sj, etta eitt hefi g fundi, a Gu hefir skapa manninn beinan, en eir leita margra braga.


Or konungs er mttugt

8
1Hver er sem spekingurinn og hver skilur ingu hlutanna?

Speki mannsins hrgar andlit hans, og harkan svipnum breytist.

2g segi: Varveit bo konungsins, og a vegna eisins vi Gu. 3Ver eigi fljtur til a ganga burt fr honum, gef ig eigi vi illu mlefni. v a hann gjrir allt, sem hann vill, 4af v a konungsor er mttugt, og hver segir vi hann: Hva gjrir ?


R Gus er mnnum huli

5S sem varveitir skipunina, mun ekki kenna neinu illu, og hjarta viturs manns ekkir tma og dm. 6v a srhvert fyrirtki sinn tma og dm, v a bl mannsins hvlir ungt honum. 7Hann veit ekki, hva vera muni, v a hver segir honum, hvernig a muni vera?

8Enginn maur rur yfir vindinum, svo a hann geti stva vindinn, og enginn maur hefir vald yfir dauadeginum, og enginn fr sig lausan r bardaganum, og hfan bjargar ekki eim, er hana fremur.

9Allt etta hefi g s, og a me v a g veitti athygli llu v, sem gjrist undir slinni, egar einn maurinn drottnar yfir rum honum til gfu.

10 hefi g s gulega menn jaraa, en eir er gjrt hfu a sem rtt var, mttu fara burt fr hinum heilaga sta og gleymdust borginni. Einnig a er hgmi.

11Af v a dmi yfir verkum illskunnar er ekki fullngt egar sta, svellur mnnum mur til ess a gjra a sem illt er. 12Syndarinn gjrir a sem illt er hundra sinnum og verur samt gamall, tt g hins vegar viti, a guhrddum mnnum, er ttast Gu, muni vel vegna. 13En hinum gulausa mun ekki vel vegna, og hann mun ekki vera langlfur fremur en skugginn, af v a hann ttast ekki Gu.

14a er hgmi, sem gjrist jrinni, a til eru rttltir menn, sem vera fyrir v, er gulegir eiga skili, og til eru gulegir menn, sem vera fyrir v, er rttltir eiga skili. g sagi: Einnig a er hgmi.

15Fyrir v lofai g gleina, v a ekkert betra er til fyrir manninn undir slinni en a eta og drekka og vera glaur. Og a fylgi honum striti hans um vidagana, sem Gu hefir gefi honum undir slinni.

16egar g lagi allan hug a kynna mr speki og a sj a starf, sem frami er jrinni - v a hvorki dag n ntt kemur manni blundur auga - 17 s g, a maurinn getur ekki skili til fulls allt Gus verk, a verk sem gjrist undir slinni, v a hversu mjg sem maurinn gjrir sr far um a leita, fr hann ekki skili a til fulls, og enda tt spekingurinn hyggist a ekkja a, fr hann eigi skili a til fulls.


Smu rlg henda alla menn

9
1llu essu veitti g athygli, og allt etta reyndi g a rannsaka: A hinir rttltu og vitru og verk eirra eru hendi Gus. Hvorki elsku n hatur veit maurinn fyrir, allt liggur fram undan eim. 2Allt getur alla hent, smu rlg mta rttltum og gulegum, gum og hreinum og hreinum, eim er frnfrir og eim er ekki frnfrir. Hinum ga farnast eins og syndaranum, og eim er sver eins og eim er ttast svardaga. 3a er kostur vi allt, sem vi ber undir slinni, a smu rlg mta llum, og v fyllist hjarta mannanna illsku, og heimska rkir hjrtum eirra alla vi eirra, og san liggur leiin til hinna dauu.

4v a mean maur er sameinaur llum sem lifa, mean er von, v a lifandi hundur er betri en dautt ljn. 5v a eir sem lifa, vita a eir eiga a deyja, en hinir dauu vita ekki neitt og hljta engin laun framar, v a minning eirra gleymist. 6Bi elska eirra og hatur og fund, a er fyrir lngu fari, og eir eiga aldrei framar hlutdeild neinu v, sem vi ber undir slinni.

7Far v og et brau itt me ngju og drekk vn itt me glu hjarta, v a Gu hefir egar lengi haft velknun verkum num. 8Kli n su t hvt og hfu itt skorti aldrei ilmsmyrsl. 9Njt lfsins me eirri konu, sem elskar, alla daga ns fnta lfs, sem hann hefir gefi r undir slinni, alla na fntu daga, v a a er hlutdeild n lfinu og a sem fr fyrir strit itt, sem streitist vi undir slinni.

10Allt, sem hnd n megnar a gjra me krftum num, gjr a, v a dnarheimum, anga sem fer, er hvorki starfsemi n hyggindi n ekking n viska.


Maurinn hur tma og tilviljun

11Enn s g undir slinni, a hinir fljtu ra ekki yfir hlaupinu, n kapparnir yfir strinu, n heldur spekingarnir yfir brauinu, n hinir hyggnu yfir aunum, n vitsmunamennirnir yfir vinsldinni, v a tmi og tilviljun mtir eim llum.

12v a maurinn ekkir ekki einu sinni sinn tma: Eins og fiskarnir festast hinu hskalega neti og eins og fuglarnir festast snrunni - lkan htt vera mennirnir fangnir heillat, er hn kemur skyndilega yfir .


Viska ftks manns

13etta s g einnig sem speki undir slinni, og fannst mr miki um: 14Einu sinni var ltil borg og fir menn henni. Voldugur konungur fr mti henni og settist um hana og reisti mikil hervirki gegn henni. 15En borginni var ftkur maur, en vitur, og hann bjargai borginni me viturleik snum. En enginn maur minntist essa ftka manns. 16 hugsai g: Viska er betri en afl, en viska ftks manns er fyrirlitin, og orum hans er eigi gaumur gefinn.

17Or viturra manna, sem hlusta er r, eru betri en p valdhafans meal heimskingjanna.

18Viska er betri en hervopn, en einn syndari spillir mrgu gu.


Ortk um hyggindin

10
1Dauar flugur valda daun me v a hleypa lgu olu smyrslarans. Ofurltill aulaskapur er yngri metunum heldur en viska, heldur en smi.

2Hjarta viturs manns stefnir heillabraut, en hjarta heimskingjans leiir hann gfu. 3Og egar aulinn er kominn t veginn, brestur og viti, og hann segir vi hvern mann, a hann s auli.

4Ef reii drottnarans rs gegn r, yfirgef ekki stu na, v a stilling afstrir strum glappaskotum.

5Til er bl, sem g hefi s undir slinni, nokkurs konar yfirsjn af hlfu valdhafans: 6Heimskan er sett hu sturnar, en gfugmennin sitja niurlgingu. 7g s rla randi hestum og hfingja ftgangandi eins og rla.

8S sem grefur grf, getur falli hana, og ann sem rfur niur vegg, getur hggormur biti. 9 S sem sprengir steina, getur meitt sig eim, s sem klfur vi, getur me v stofna sr httu. 10Ef xin er orin slj og eggin er ekki brnd, verur maurinn a neyta v meiri orku. a er vinningur a undirba srhva me hagsni.

11Ef hggormurinn btur, af v a sringar hafa veri vanrktar, kemur sringamaurinn a engu lii.

12Or af munni viturs manns eru yndisleg, en varir heimskingjans vinna honum tjn. 13Fyrstu orin fram r honum eru heimska, og endir ru hans er ill flnska.

14Heimskinginn talar mrg or. Og veit maurinn ekki, hva vera muni. Og hva vera muni eftir hans dag - hver segir honum a? 15Amstur heimskingjans reytir hann, hann ratar ekki veginn inn borgina.

16Vei r, land, sem hefir dreng a konungi og hfingjar nir setjast a ti a morgni dags!

17Slt ert , land, sem hefir ealborinn mann a konungi og hfingjar nir eta rttum tma, sr til styrkingar, en ekki til ess a vera drukknir.

18Fyrir leti sga bjlkarnir niur, og vegna ijulausra handa lekur hsi.

19Til gleskapar ba menn mltir, og vn gjrir lfi skemmtilegt og peningarnir veita allt.

20Forml ekki konunginum, jafnvel ekki huga num, og forml ekki rkum manni svefnherbergjum num, v a fuglar loftsins kynnu a bera burt hlji og hinir vngjuu a hafa orin eftir.


Starfa mean dagur er

11
1Varpa braui nu t vatni, v egar margir dagar eru um linir, munt finna a aftur.

2Skiptu hlutanum sundur sj ea jafnvel tta, v a veist ekki, hvaa gfa muni koma yfir landi.

3egar skin eru orin full af vatni, hella au regni yfir jrina. Og egar tr fellur til suurs ea norurs - eim sta, ar sem tr fellur, ar liggur a kyrrt.

4S sem sfellt gir a vindinum, sir ekki, og s sem sfellt horfir skin, uppsker ekki.

5Eins og veist ekki, hvaa veg vindurinn fer og hvernig beinin myndast murkvii ungarar konu, eins ekkir heldur ekki verk Gus, sem allt gjrir.

6S si nu a morgni og lt hendur nar eigi hvlast a kveldi, v a veist ekki, hva muni heppnast, etta ea hitt, ea hvort tveggja veri gott.


ska og elli

7Indlt er ljsi, og ljft er fyrir augun a horfa slina. 8v lifi maurinn mrg r, hann a vera glaur ll au r og minnast ess, a dagar myrkursins vera margir. Allt sem eftir kemur er hgmi.

9Gle ig, ungi maur, sku inni, og lt liggja vel r unglingsr n, og breyt eins og hjarta leiir ig og eins og augun girnast, en vit, a fyrir allt etta leiir Gu ig fyrir dm. 10Og hrind gremju burt fr hjarta nu og lt eigi bl koma nrri lkama num, v a ska og morgunroi lfsins eru hverful.

12
1Og mundu eftir skapara num unglingsrum num, ur en vondu dagarnir koma og au rin nlgast, er segir um: "Mr lka au ekki" - 2ur en slin myrkvast og ljsi og tungli og stjrnurnar, og ur en skin koma aftur eftir regni - 3 er eir skjlfa, sem hssins geyma, og sterku mennirnir vera bognir og kvarnarstlkurnar hafast ekki a, af v a r eru ornar far, og dimmt er ori hj eim, sem lta t um gluggana, 4og dyrunum t a gtunni er loka, og hvainn kvrninni minnkar, og menn fara ftur vi fuglskvak, en allir sngvarnir vera lgvrir, 5 menn eru hrddir vi hir og sj skelfingar veginum, og egar mndlutr stendur blma og engispretturnar dragast fram og kaper-ber hrfa ekki lengur, v a maurinn fer burt til sns eilfar-hss og grtendurnir ganga um strti - 6ur en silfurrurinn slitnar og gullsklin brotnar og skjlan mlvast vi lindina og hjli brotnar vi brunninn 7og moldin hverfur aftur til jararinnar, ar sem hn ur var, og andinn til Gus, sem gaf hann.

8Aumasti hgmi, segir prdikarinn, allt er hgmi!


Niurlag

9En auk ess sem prdikarinn var spekingur, milai hann og mnnum ekkingu og rannsakai og kynnti sr og samdi mrg spakmli. 10Prdikarinn leitaist vi a finna fgur or, og a sem hann hefir skrifa einlgni, eru sannleiksor.

11Or spekinganna eru eins og broddar og kjarnyrin eins og fastreknir naglar - au eru gefin af einum hiri.

12Og enn fremur, sonur minn, stu vivaranir. A taka saman margar bkur, v er enginn endir, og mikil bkin reytir lkamann.

13Vr skulum hla niurlagsori v llu: ttastu Gu og haltu hans boor, v a a hver maur a gjra. 14v a Gu mun leia srhvert verk fyrir dm, sem haldinn verur yfir llu v sem huli er, hvort sem a er gott ea illt.



Nettgfan og Hi slenska Bibluflag - gst 1997